Bơm ly tâm là loại bơm công nghiệp ưu việt, có thể dẫn được nhiều loại chất lỏng từ đơn giản đến phức tạp, được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực công nghiệp. Vì vậy, việc bảo dưỡng máy bơm, kiểm tra thường xuyên nhằm đảm bảo hoạt động liên tục và gia tăng tuổi thọ sử dụng của động cơ bơm, đồng thời ngăn chặn kịp thời các sự cố.
Bài viết này Thái Khương Service sẽ tập trung phân tích 2 vấn đề quan trọng trong việc kiểm tra và bảo trì hệ thống bơm ly tâm:
- Các nguyên nhân khiến máy bơm ly tâm bị hỏng.
- Kế hoạch kiểm tra và quy trình bảo dưỡng hệ thống bơm.
Dưới đây là các bước thực hiện của Thái Khương để đánh giá tổng quan hệ thống và kế hoạch bảo trì hệ thống bơm hiệu quả.

Nguyên nhân khiến bơm ly tâm bị hỏng
Trong quá trình hoạt động, có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến chiếc bơm bị hỏng, thế nên việc chủ động tìm ra nguyên nhân và đưa ra hướng giải pháp kịp thời luôn là công việc ưu tiên hàng đầu của đội ngũ bảo dưỡng máy bơm.
Có 4 nguyên nhân dẫn đến bơm hoạt động kém hiệu quả và có thể bị hỏng trong quá trình vận hành:
Máy bơm không khởi động
Đây dấu hiệu rõ ràng nhất, khi bơm không khởi động, nguyên nhân dẫn đến vấn đề bơm không khởi động:
-
- Dây điện lỏng hoặc ngắt kết nối / Cầu chì bị nổ
- Tụ điện khô hoặc thủng
- Nguồn điện bị mất pha mát
- Phao điện bị hỏng
- Nguồn điện cung cấp yếu
- Vật cản trong cánh quạt: Dấu hiệu bị tắc nghẽn, phải tháo gỡ và kiểm tra xem có vật gì cản trở khi quạt quay
Nếu các vấn đề không phát sinh từ những nguyên nhân trên, chúng ta phải chủ động lên kế hoạch sửa chữa, bảo dưỡng máy bơm kịp thời để tránh hư hỏng nghiêm trọng ở các bộ phận bên trong bơm.
Rò rỉ chất lỏng
Nguyên nhân chính xảy ra hiện tượng rò rỉ chính là do tuổi thọ của động cơ, hoặc do sự thay đổi môi trường hoạt động (nhiệt độ, tính chất chất lỏng, lượng hạt rắn)… dẫn đến quá trình mài mòn đến các bộ phận bên trong hệ thống bơm một cách nghiêm trọng và rò rỉ chất lỏng ra bên ngoài.
Nếu hiện tượng rò rỉ chất lỏng xảy ra, cần tìm vị trí chính xác nơi rò rỉ và đưa ra hướng khắc phục kịp thời. Các khu vực có khả năng rò rỉ lớn nhất là:
-
- Phớt
- Gioăng ở thân máy bơm
- Các nút, khớp nối, đầu ống bơm
Nhiệt độ máy bơm cao hơn mức bình thường
Khi động cơ hoạt động với nhiệt độ cao bất thường là do các nguyên nhân sau:
Nguyên nhân | Giải pháp xử lý |
---|---|
Lắp sai nguồn điện | Kiểm tra lại nguồn điện có đủ đảm bảo để vận hành thiết bị bơm |
Mặt bích bơm bị nén quá chặt | Nới lỏng ống nối với đầu bơm và kiểm tra thử trước khi vận hành bơm lại |
Thiếu dầu bôi trơn ở các nút, khớp, trục bơm | Kiểm tra lại các dầu bôi trơn và bơm dầu để các khớp, động cơ bơm hoạt động tốt hơn |
Xảy ra ma sát giữa các bộ phận bên trong | Kiểm tra các bộ phận đã đúng với vị trí hoạt động, cân bằng lại trước khi lắp ráp |
Bơm đang vận hành ở áp suất cao hơn mức áp suất cho phép | Kiểm tra mức áp suất lớn nhất tại đầu đẩy bằng đồng hồ đo áp suất |
Xâm thực máy bơm
Hiện tượng xâm thực: Gây ra các tiếng ồn bất thường
Hiện tượng xâm thực hay còn có tên gọi khác là hiện tượng khí thực – hiện tượng ăn mòn do sự hóa hơi của chất lỏng tạo ra bọt khí trong quá trình hút của bơm. Quá trình này xảy ra thường xuyên khi chất lỏng được bơm có sự thay đổi lớn về vận tốc dẫn đến tạo ra bọt khí.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, chỉ cần 1% khí lọt vào máy cũng có thể làm mất cột áp và làm giảm hiệu quả vận hành của bơm. Đặc biệt gây thiệt hại nghiêm trọng cho phần cánh bơm, cánh quạt của máy. Kết hợp với việc để máy bơm chạy khô (không bôi trơn) thường xuyên có thể dẫn đến hư hại các bộ phận khác trong máy.

Nguyên nhân của hiện tượng xâm thực
Do vị trí đặt máy bơm nước cao hơn so với mực nước biển, do đó những máy bơm sử dụng ở khu vực miền núi, Tây Nguyên dễ xảy ra hiện tượng xâm thực hơn so với khu vực đồng bằng.
-
- Do nhiệt độ môi trường cao hơn so với thiết kế của nhà sản xuất khuyến cáo
- Tốc độ dòng chảy qua máy bơm nước càng lớn sẽ càng dễ gây ra hiện tượng xâm thực
- Cột áp (cột nước) của máy bơm nước đẩy thấp là nguyên nhân làm giảm áp suất làm tạo các bọt khí dẫn đến hiện tượng xâm thực
- Tổn thất trong đường ống đầu vào (ống hút) của máy bơm nước càng lớn thì nguy cơ bị hiện tượng xâm thực càng cao
- Thiết kế cánh bơm cũng có ảnh hưởng đến hiện tượng xâm thực máy bơm, nếu bề mặt cánh gồ ghề, không được nhẵn thì khi quay sẽ làm tạo ra các bọt khí
- Mặt khác kiểu dáng của cánh cũng góp phần gây ra hiện tượng máy bơm bị khí xâm thực
- Khi máy bơm đang hoạt động mà bị thay đổi hướng dòng chảy hay dừng máy đột ngột cũng sẽ làm phát sinh bọt khí va đập thủy lực làm cho dòng chảy bị tách khỏi cánh quạt máy bơm cũng phát sinh bọt khí xâm thực.
Khi máy bơm đang bị xâm thực gây rung lắc nếu không được khắc phục thì các bọt khí có trong dòng chảy sẽ bị vỡ ra, làm tăng giảm áp lực có chu kỳ, tăng tần số dẫn đến hiện tượng xâm thực càng nặng hơn.
Quy trình kiểm tra bảo dưỡng máy bơm
Máy bơm ly tâm nên được kiểm tra hàng ngày và theo đúng quy trình, nhưng tùy vào mức độ kiểm tra khác nhau để thực hiện. Các thiết bị kiểm tra hằng ngày gồm áp suất, nhiệt độ, độ rung.. còn đối với lịch kiểm tra theo quỹ thời gian cần theo dõi mức dầu và độ cân tâm.
Dưới đây là tiến trình kiểm tra máy bơm ly tâm chi tiết:
Kiểm tra bảo dưỡng máy bơm hằng ngày
Có 6 thông số cần kiểm tra hằng ngày:
-
- Áp suất hút (Ps)
- Áp suất xả (Pd)
- Lưu lượng thể tích (Q)
- Tốc độ bơm (N)
- Hiệu suất bơm
- Công suất (P)
Kiểm tra bảo dưỡng máy bơm theo định kỳ
Các công việc kiểm tra định kỳ gồm có:
-
- Kiểm tra mức độ và tình trạng dầu thông quan sát bạc đạn
- Kiểm tra khi có tiếng ồn, độ rung, và nhiệt độ vòng bi bất thường
- Kiểm tra sự rò rỉ của máy bơm và đường ống
- Phân tích độ rung
- Kiểm tra áp suất xả
- Kiểm tra nhiệt độ
- Kiểm tra rò rỉ ở buồng kín và vòng bít kín
- Đảm bảo phốt cơ khí không bị rỉ
- Điều chỉnh hoặc thay thế các linh kiện trong vòng kín khi bị rỉ quá mức

Kiểm tra bảo dưỡng máy bơm ba tháng
Công việc kiểm tra 3 tháng gồm các công việc sau:
-
- Kiểm tra độ chặt của bệ đỡ và các đai ốc
- Kiểm tra phốt cơ khí nếu bơm không hoạt động
- Tối thiểu thay dầu 3 tháng 1 lần( tương đương 2000 giờ)
- Thay dầu thường xuyên hơn nếu máy bơm hoạt động trong điều kiện bất lợi hoặc điều kiện gây ô nhiễm hoặc dễ phá vỡ kết cấu dầu
- Kiểm tra cân tâm và căn chỉnh lại theo yêu cầu
Kiểm tra bảo dưỡng máy bơm hàng năm
-
- Kiểm tra lưu lượng
- Kiểm tra áp suất
- Kiểm tra công suất bơm
Nếu hiệu suất bơm không đạt theo như yêu cầu, thì cần làm theo quy trình sau:
-
- Tháo rời máy bơm
- Kiểm tra từng bộ phận
- Thay thế các bộ phận bị hỏng
Lợi ích kiểm tra bảo dưỡng máy bơm thường xuyên
Việc kiểm tra bảo dưỡng máy bơm thường xuyên sẽ giúp chúng ta phát hiện các sự cố bất thường của máy trong lúc hoạt động như tiếng kêu của máy, nhiệt độ thay đổi đột ngột của vòng bi, hay sự rò rỉ trong buồng kín… Ngoài ra, kiểm tra máy thường xuyên còn mang lại những lợi ích:
-
- Không cần tháo dỡ máy bơm: Việc theo dõi hằng ngày giúp đội ngũ kỹ thuật xác định được vị trí sự cố trong máy
- Tiết kiệm chi phí: Kiểm tra thường xuyên giúp phát hiện các sự cố để xử lý kịp thời, tránh tình trạng để máy bơm hư hỏng nặng, dẫn đến phải thay đổi thiết bị mới trong thời gian ngắn
- Dự đoán được thời gian duy trì hoạt động của máy bơm, từ đó lên kế hoạch bảo trì máy cụ thể
- Nắm bắt thông số: Khi thiết bị lưu lượng để đo quá trình vận chuyển chất lỏng được lắp đặt, thì màn hình trạng thái theo dõi máy bơm có thể xác minh chính xác chỉ số công tơ bằng cách tính lưu lượng thể tích Q từ công thức thực nghiệm cho công suất P. Ngoài ra,màn hình giám sát còn hiển thị thêm một số vấn đề khác đối với bơm ly tâm trong quá trình hoạt động như:
– Độ rung
– Mức dầu và lịch phân tích dầu

Bảo dưỡng máy bơm
Các bước cơ bản cần thiết để bảo dưỡng máy bơm có thể kể đến như sau:
-
- Làm sạch dầu ở khung bạc lót
- Kiểm tra nút xả dầu
- Bôi trơn vòng bi
- Kiểm tra tình trạng rò rỉ của mặt bích tại cửa hút và cửa xả
- Kiểm tra dấu hiệu hư hỏng của vỏ bơm
- Kiểm tra phớt cơ khí
- Kiểm tra độ siết chặt bộ phận khớp nối với bệ đỡ bơm
- Kiểm tra độ gắn chặt giữa động cơ và ốc vít tán.
Lời kết
Kiểm tra liên tục và bảo dưỡng máy bơm thường xuyên giúp máy bơm vận hành ổn định, gia tăng tuổi thọ thông qua việc:
-
- Đánh giá chính xác về tình trạng hoạt động của hệ thống bơm
- Chủ động kế hoạch sửa chữa kịp thời khi có các sự cố xảy ra
- Tránh tình trạng gián đoạn hoạt động của hệ thống nhà máy do sửa chữa hư hỏng
Thái Khương Service hiện đang cung cấp dịch vụ bảo hành, sửa chữa máy bơm ly tâm với đội ngũ kỹ thuật dày dặn kinh nghiệm và chuyên môn cao. Nếu máy bơm của Doanh nghiệp của bạn đang gặp các sự cố hay có bất kỳ thắc mắc nào, hãy liên hệ với chúng tôi qua Hotline 0938.826.086 để được hỗ trợ nhanh nhất!